Spiseforstyrring hos barn og unge, Molde

Behandlingsprogram, Poliklinikk Molde BUP

Spiseforstyrring er eit fellesord for fleire tilstandar med forstyrra spisemønster og med ulik alvorlegheitsgrad og årsakssamanheng. Dei mest kjente tilstandane er anoreksi, bulimi og liding av overspising. 

Innleiing

Sjå ventetider på Velg behandlingssted (helsenorge.no)

 

Felles for spiseforstyrring er ei forstyrra kroppsoppleving med subjektiv oppleving av fedme, og ei sterk drivkraft for å gå ned i vekt.

Det finnast fleire ulike behandlingsformer for spiseforstyrring. Dei mest vanlege er psykoterapi, ernæringsrettleiing, fysioterapi, medisinering, støttegrupper og sjølvhjelp.

For barn og unge kan symptom på spiseforstyrring vere annleis enn hos vaksne. Ved mistanke om spiseforstyrring er det viktig å vere merksam på om barnet følger si tidlegare utviklingskurve (persentil) for høgde og vekt, og viser normal pubertetsutvikling.

Tilvising og vurdering

For å få utgreiing og/eller behandling i spesialisthelsetenesta treng du tilvising.

Lege, psykolog, helsesøster, Barne- og familieteneste, PPT og barnevern er dei som kan tilvise barn og unge til BUP. Alle tilvisingar skal vere vurdert og underskrive av lege, psykolog eller barnevernsleiar. 

Spesialisthelsetenesta vil då på bakgrunn av Prioriteringsveilederen "Psykisk helsevern for barn og unge" avgjere om du har krav på behandling i spesialisthelsetenesta. Tilvisingar skal vurderast innan 10 arbeidsdagar. Maksimumsfristen for inntak er 8 veker og 4 veker ved alvorleg anorexia nervosa.

Alle tilvisingar skal som hovudregel vurderast i poliklinikk, men dersom innlegging er nødvendig bør pasienten leggast inn som øyeblikkeleg hjelp. All kontakt om øyeblikkeleg hjelp bør skje gjennom fastlege eller via legevakta.

Pasientforløp

Pasientforløpet til spisefortstyrringar hos barn og ungdom frå tilvising til avslutting kan du sjå her.

1. Utgreiing

Når tilvisinga er vurdert og det er gitt rett til nødvendig helsehjelp, vil du bli innkalla til ein inntakssamtale, eventuelt saman med foreldre/føresette.

Ei grundig somatisk og psykiatrisk vurdering er ein føresetnad for rett behandling og på rett omsorgsnivå. I så måte heng utgreiing og vurdering nøye saman med behandlinga (retningslinje).

På bakgrunn av tilvising og inntakssamtale vil det bli utarbeidd ein utgreiingsplan som inneheld oversikt over planlagt utgreiing og leggast fram for deg, eventuelt saman med føresette. 

Utgreiinga vil som oftast bestå av:

  • Informasjon (kartlegging) om sjukdomshistoria di (anamnese inkl. familieanamnese)
  • Relevante testar og intervju, som på fagspråket blir kalla strukturerte diagnostiske intervju/instrument
  • Relevante skjema som du og evt. føresett/andre skal fylle ut sjølv (sjølvrapporteringsskjema)
  • Somatisk utgreiing (legeundersøking, blodprøver, evt. andre supplerande undersøkingar ved behov)

For nokre kan det bli aktuelt med innlegging på sjukehus.

For dei fleste vil diagnosen vere relativ klar, og det vil ikkje vere naturleg å gå igjennom ei lengre periode med utgreiing før ein startar behandlingstiltak. Etter at utgreiinga er ferdig vil det bli gjennomført ei diagnostisk vurdering, som inneheld ein kort gjennomgang av utgreiing, konklusjon og foreslåtte tiltak.

2. Behandling

Pasientane blir som regel tilvist ein poliklinikk, der dei blir vurdert, og utgreiing og behandling satt i verk. Dei aller fleste vil klare seg med dei ordinære behandlingstiltaka som ein gjer i ein poliklinikk, men av og til opplever ein ikkje betring og har behov for meir behandling. Dersom det blir vurdert som aktuelt og nødvendig, kan ein forsterke det polikliniske tilbodet med ambulante tenester, dagtilbod eller døgninnlegging på sjukehus.

Det blir utarbeidd ein behandlingsplan på grunnlag av konklusjonen etter diagnostisk vurdering som inneheld ein kort gjennomgang av utgreiing, konklusjon og foreslåtte tiltak. Planen blir drøfta og justert i samråd med pasienten, og eventuelt føresette.

Poliklinisk behandling med ambulante tenester

Ambulante tenester kan vere ei forsterking av poliklinisk behandlingstilbod og eit tillegg til ordinær poliklinisk behandling. Her møter behandlarane barnet/ungdomen og foreldra heime, støtter i måltidssituasjonen og bruk av kostliste osv. Ein kan vere tett på, med dagleg oppfølging i ei intensiv, men tidsavgrensa periode.

Behandling ved døgneiningar

Dersom ein ikkje kjem til mål med dei behandlingsintervensjonane som nemnt over, vil det kunne vere aktuelt med innlegging i døgneining på sjukehus.

Ei innlegging skjer oftast ut i frå behov for akutt hjelp, der allmenntilstand ofte er dårleg. Døgninnlegging kan også vere aktuelt ved alvorlege spiseforstyrringar som har stått på meir over tid. Drøfting skal skje i forkant, slik at innlegginga skjer på best mogleg måte for barnet/ungdomen.

Familieinnlegging i ei avgrensa periode, er eit alternativ til døgninnlegging av ungdommen åleine, spesielt når pasienten er under 16 år. Ein kan då sette saman behandlingsteam frå ulike einingar/team.

 

Behandlinga vil som oftast innehalde:

Ernæring

Kostliste er god hjelp anten pasienten overspiser, kastar opp eller spiser lite. Spiselista bør utarbeidast saman med pasienten og føresette. Her må ein vurdere alder, kroppslege/somatiske forhold og fysisk aktivitet.

Fysisk aktivitet

Fysisk aktivitet må tilpassast spiselista og somatisk status.

Fysioterapi

Mange vil også ha nytte av tilvising til fysioterapeut, gjerne ein med psykomotorisk utdanning og/eller med interesse for spiseforstyrringar. Formålet vil mellom anna vere å forholde seg til eigen kropp, klare å slappe av, og å drive kontrollert aktivitet. Ansvarleg behandlar tilviser til fysioterapeut når det blir vurdert som aktuelt.

Medikamentell behandling

Den finst ingen medikament som fungerer direkte på spiseforstyrringa. Det er tilleggssymptoma eller dei komorbide tilstandane som eventuelt må behandlast, som til dømes tvangstankar/-handlingar, depresjon, angst og søvnvanskar.

Psykoterapeutisk behandling

Psykoterapi tyder behandling av psykisk lidingar ved hjelp av psykologiske metodar, vanlegvis samtale. Det er altså et vidt omgrep som gjeld mange metodar (individualterapi, familieterapi/foreldrearbeid, gruppebehandling, kunst- og uttrykksterapi). I terapi er det viktig at pasienten/familien føler seg tatt vare på og lytta til.

3. Oppfølging

Barn og unge som har spiseforstyrring vil ofte ha behov for langvarig oppfølging frå mange ulike instansar. Derfor bør det bli utarbeidd ein individuell plan og opprette ansvarsgruppe.

I saker med alvorleg spiseproblematikk skal ein jobbe for å få til trygge og glidande overgangar i ei overføring mellom ulike tenester og behandlingsnivå, men også ved bytte av behandlar.

Før avslutning av behandling ved sjukehuset/BUP, er det viktig å starte eit samarbeid med aktuelle samarbeidspartnarar i kommunen, som skulen, helsesøster, fastlege, barne- og familietenesta, pedagogisk psykologisk teneste og andre kommunale instansar.

BUP avsluttar saker som hovudregel når ungdommen er 18 år. Dersom det er behov for vidare behandling/oppfølging etter 18 år kan det vere aktuelt å overføre saka til psykisk helsevern for vaksne.

Epikrise skal sendast tilvisande instans innan 7 dagar etter avslutning.

fastlege eller anna helsetjenste overtek som primærkontakt

Kontakt

Poliklinikk Molde BUP
Telefon
71217360
Måndag - fredag kl 08:00 - 16:00
Postadresse

Helse Møre og Romsdal HF
Postboks 1600
6026 Ålesund

Molde sjukehus
Besøksadresse
Parkveien 84(Google maps)
6407 Molde
Telefon
71120000

Praktisk informasjon

​Endre/avbestille time

Må du avbestille eller endre time, så ber vi deg ta kontakt med vår ekspedisjon - på telefon. Det er viktig at ringer så snart som råd og seinast innan 24 timar før avtalt time. Unytta timar som ikkje blir varsla vil bli fakturt. Ekspedisjonstida er frå måndag til fredag, kl 08.00 – 15.30.

Barn og unge i familien?

​Barn og unge blir påverka når nokon i familen blir sjuke. Dei treng å forstå kva som skjer. Vi på sjukehuset skal bidra til at barn og unge blir tatt godt vare på i slike situasjonar. 

Les om kva vil gjer for barn og unge som er pårørande

Besøkstid Molde sjukehus

Besøkstidene er på dei fleste avdelingene kl. 14:30 - 15:30 og kl. 19:00 - 19:30. Vi vil oppmode besøkjande om å ta kontakt med den aktuelle avdelinga før pasientbesøket.

Har du andre spørsmål om besøkstider, kontakt den sengeposten det gjeld eller Helse Møre og Romsdal sitt sentralbord, tlf. 71 12 00 00

 

Internett/Wifi

Pasientar og besøkande kan bruke gratis trådlaust internett i deler av sjukehuset, men diverre ikkje i alle avdelingar/etasjar enno. Utbygging av dekninga pågår. Sjå etter GjestenettHMN på mobil eller datamaskin.

 

Passord på SMS
Når du opnar nettlesaren får du opp ei side der du kan bestille gratis passord for å logge deg på nettet. Dette passordet varer ei veke. Du blir bedt om å legge inn mobilnummeret ditt, og får då tilsendt eit passord på SMS.  

 

 


Presteteneste

Treng du nokon å snakke med? ​
Prestetenesta er tilgjengeleg for å lytte til deg, om du berre vil slå av ein prat eller dele ting du tenker på.

Prestetenesta si viktigaste oppgåve er samtalar med pasientar og pårørande. Dei tilbyr også undervising, rettleiing, og samtalegrupper, både for pasientar og tilsette.

Presten og diakonen er her for alle, og kan formidle kontakt med andre trussamfunn, religionar eller livssynsorganisasjonar.

Kontaktinformasjon og meir om prestetenesta

Reise og tilkomst

Pasientreiser er reiser til og frå offentleg godkjent behandling. Sjukehuset har ansvaret for pasientreiser og dekker rimelegaste reisemåte for pasienten. Meir informasjon finn du på pasientreiser.no.

Buss

Fram Ekspress og alle andre bussar går innom busslomma ved sjukehuset i Volda og i Ålesund. Unntak: Flybussen i Ålesund stoppar berre ved busslomme oppe ved hovudvegen. I Molde og Kristiansund går ikkje Fram Ekspress til sjukehusa, men korresponderer med bybuss i begge byane.

Fly
Molde lufthavn, Årø ligg om lag 7 km frå Molde sjukehus.

Kristiansund lufthavn, Kverberget ligg om lag 8 km frå Kristiansund sjukehus.

Ørsta-Volda lufthamn, Hovden ligg om lag 8 km frå Volda sjukehus

Ålesund lufthavn, Vigra ligg om lag 23 km frå Ålesund sjukehus. 
 

Servicetorget

​Du finn oss i hovudvestibylen. Ta kontakt med oss om du treng vegskildring til avdelinga du skal besøke, om du har behov for å betale poliklinikk-timen din kontant, hjelp til å bestille drosje, eller andre serviceoppgåver.

Opningstid

Kvardagar: 07.30–21.00

Laurdag og søndag: 10.00–19.00

Sjukehusapoteket i Molde

Spisestader

​Kantina i sokkeletasjen (aust) er open for pasientar, pårørande og tilsette.

Kantina har følgjande opningstider:

  • Måndag til fredag: 09.00 - 15.30
  • Laurdag og søndag: stengt

Ta bilde?

​Mange pasientar og pårørande ønsker å ta bilde eller video som eit minne frå tida på sjukehuset. Det kan du gjere så lenge det er deg sjølv, pårørande eller vener som blir avbilda.

Det ikkje er lov å ta bilde av medpasientar eller tilsette uten at dei har sagt at det er greit.

Vi håper alle viser respekt for personvernet under besøket på sjukehuset.

Tilvisingsskjema BUP

Fann du det du leita etter?
Tilbakemeldinga vil ikkje bli svart på. Ikkje send personleg informasjon, for eksempel epost, telefonnummer eller personnummer.